Kooperatifler, ortaklarının belirli ekonomik ihtiyaçlarını karşılıklı yardımlaşma yoluyla karşılamak amacıyla kurulan ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu’na tabi tüzel kişilerdir. Yapı kooperatifleri, tarımsal amaçlı kooperatifler, tüketim kooperatifleri ve motorlu taşıyıcılar kooperatifleri en yaygın türlerdir. Kooperatiflerin muhasebe, genel kurul ve bildirim yükümlülükleri şirketlerden farklı kurallara tabidir.
Kooperatif danışmanlığının kapsamı
- Kooperatif kuruluşu: ilgili bakanlığın örnek ana sözleşmesine uygun ana sözleşmenin hazırlanması, kuruluş izni ve ticaret siciline tescil işlemleri
- Muhasebe kayıtlarının bilanço esasına göre tutulması; ortak cari hesaplarının ve aidat ödemelerinin takibi
- Yönetim kurulu kararlarının ve ortaklığa giriş-çıkış işlemlerinin mevzuata uygun yürütülmesi
- Bilanço, gelir-gider farkı hesabı ve yönetim kurulu yıllık faaliyet raporunun hazırlanması
- Olağan ve olağanüstü genel kurul toplantılarının hazırlanması ve sonrasındaki tescil işlemleri
- Kurumlar vergisi istisnası şartlarının, KDV ve stopaj yükümlülüklerinin takibi
- KOOPBİS veri girişleri ve bildirimleri
Genel kurul
Kooperatiflerde olağan genel kurul toplantısı her yıl, hesap döneminin bitiminden itibaren altı ay içinde yapılır. Toplantıya ilgili bakanlık temsilcisi katılabilir. Genel kurula katılma hakkı olan ortakları gösteren liste KOOPBİS üzerinden alınır; finansal tablolar, faaliyet raporu ve denetim raporları toplantıdan en az 15 gün önce sisteme yüklenir.
KOOPBİS yükümlülükleri
Ticaret Bakanlığı tarafından kurulan Kooperatif Bilgi Sistemi (KOOPBİS), kooperatiflerin sicil kayıtları, finansal tabloları, genel kurul evrakı ve ortak bilgilerinin tutulduğu merkezi sistemdir.
- Yeni ortak bilgilerinin ve ortak bilgilerindeki değişikliklerin 15 gün içinde sisteme işlenmesi
- Genel kurul belgelerinin ve denetim raporlarının toplantıdan en az 15 gün önce yüklenmesi
- Genel kurul hazirun listesinin KOOPBİS üzerinden alınması
- Ortakların genel kurul belgelerine KOOPBİS üzerinden erişebilmesinin sağlanması
KOOPBİS’e veri girişi yükümlülüğüne ilişkin idari ve adli yaptırımlar 26 Nisan 2026’dan itibaren uygulanmaktadır. Yükümlülüklerden kooperatif yönetim kurulu üyeleri sorumludur; bir KOOPBİS yetkilisi atanmış olması bu sorumluluğu ortadan kaldırmaz.
Denetim
Kooperatifler genel kurul tarafından seçilen denetim kurulu tarafından denetlenir. Kooperatif ve Üst Kuruluşlarının Denetimine Dair Yönetmelik’te belirtilen şartları taşıyan kooperatifler ayrıca dış denetime tabidir ve genel kurulda dış denetçi seçer. Dış denetim, yetkili meslek mensupları veya bakanlıkça yetkilendirilmiş birlikler tarafından yapılır.
Yapı kooperatiflerinde dikkat edilecek konular
- Kurumlar vergisi istisnasının korunması için ana sözleşme şartlarına ve ortaklarla işlem esasına uyulması
- İnşaat maliyetlerinin ve hak ediş ödemelerinin doğru kayıt altına alınması
- Ortak payları, aidatlar ve konut teslimlerinin belgelendirilmesi
- Tasfiye aşamasında ortaklara yapılan dağıtımların mevzuata uygun yürütülmesi
- Ortak sayısı 100 ve üzerinde olan yapı kooperatiflerinin, Avukatlık Kanunu uyarınca sözleşmeli avukat bulundurması gerekir
Kooperatifinizin yükümlülükleri ve güncel ücretler için bize sorabilirsiniz.
Bu sayfa, mali müşavirlik hizmetlerinin kapsamı hakkında genel bilgi vermek amacıyla hazırlanmıştır; tanıtım veya reklam amacı taşımaz. Hizmet bedelleri ile harç ve diğer ücretler her yıl yeniden belirlendiği için sayfada tutar belirtilmemiştir; güncel tarife ve ücretler için bize sorabilirsiniz. Son güncelleme: Kasım 2026.